Brokuł
Brassica oleracea var. italica
Brokuł na działce z rozsady — siew od marca do czerwca, sadzenie od kwietnia do lipca, zbiór róż od czerwca do października. Rozstawa, gleba i ochrona.
Kalendarz uprawy
Kiedy siać, sadzić i zbierać?
Brokuł to warzywo kapustne dla działkowca z pewnym doświadczeniem: rośnie szybciej niż kapusta, ale nie lubi upału ani suszy. Prowadzi się go z rozsady. Pierwszy siew robisz w marcu i sadzisz w kwietniu, na zbiór w czerwcu. Kolejne siewy, do czerwca, sadzisz do połowy lipca i zbierasz aż do października. Od posadzenia do zbioru mija zwykle 60–90 dni, a po ścięciu głównej róży roślina daje jeszcze róże boczne.
Jakie stanowisko i gleba są najlepsze dla brokuła?
Brokuł potrzebuje pełnego słońca i ziemi żyznej, próchniczej, stale wilgotnej. Odczyn obojętny, pH 6,5–7,5. Sadź go w pierwszym roku po oborniku albo daj jesienią 4–5 kg kompostu na m². Na lekkiej, piaszczystej ziemi brokuł szybko przesycha i zawiązuje małe, luźne róże.
Jak wszystkie kapustne, brokuł potrzebuje 4–5 lat przerwy na tym samym miejscu. Do tej puli liczą się kapusta, kalafior, kalarepa i rzodkiewka. Krótsza przerwa sprzyja kile kapusty. Kwaśną ziemię zwapnuj jesienią, a nie wiosną przed sadzeniem — sposób i dawki opisujemy w zadaniu wapnowanie gleby. Brokuł bywa wrażliwy na niedobór boru, który objawia się pustą, pękającą łodygą pod różą.
Kiedy i jak siać oraz sadzić brokuł?
Na zbiór czerwcowy siej w marcu, w domu lub w inspekcie, na głębokość 1 cm. Nasiona kiełkują w 18–20°C po kilku dniach, a po wschodach trzymaj siewki w 14–16°C, żeby się nie wyciągały. Pikuj je, gdy pokaże się pierwszy liść właściwy. Na zbiór letni i jesienny siej od kwietnia do czerwca, w rozsadniku na grządce albo w doniczkach. Szczegóły masz na stronie kiedy siać brokuł.
Do gruntu sadź rozsadę z 4–6 liśćmi, po 5–7 dniach hartowania. Pierwsze sadzenie wypada od połowy kwietnia, kolejne do połowy lipca. Rozstawa to 50 cm między rzędami i 40–50 cm w rzędzie. Sadź do pierwszych liści i od razu mocno podlej. Więcej o tym na stronie kiedy sadzić brokuł.
Tabela uprawy
Najważniejsze dane o uprawie brokuła w jednym miejscu:
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Siew na rozsadę | marzec (wczesny), kwiecień–czerwiec (letni i jesienny) |
| Sadzenie | połowa kwietnia–połowa lipca |
| Rozstawa | rzędy co 50 cm, w rzędzie 40–50 cm |
| Zbiór | czerwiec–październik, 60–90 dni po posadzeniu |
| Gleba | żyzna, próchnicza, wilgotna; pH 6,5–7,5 |
| Nasłonecznienie | pełne słońce |
| Podlewanie | wysokie, równomierne |
| Mrozoodporność | zahartowana rozsada znosi lekkie przymrozki |
Jak pielęgnować brokuł w sezonie?
Brokuł nie wybacza przerw w podlewaniu. W suszę podlewaj 2 razy w tygodniu, po 15–20 litrów na m², pod rośliny, nie po liściach. Szczególnie ważna jest woda w czasie zawiązywania róży — przesuszony brokuł robi małe, luźne róże, które szybko się rozpadają. Ściółka z kompostu lub skoszonej trawy pomaga utrzymać wilgoć i chłodniejszą ziemię w upał.
Po 3–4 tygodniach od posadzenia możesz raz podlać rośliny gnojówką z pokrzywy rozcieńczoną 1:10; przepis znajdziesz w poradniku jak zrobić gnojówkę z pokrzywy. Na żyznej ziemi to wystarczy. Odchwaszczaj płytko i lekko obsyp rośliny ziemią, gdy się ukorzenią, bo dorosły brokuł ma ciężką górę i przewraca się na wietrze.
W lipcowe upały róże zawiązują się słabiej i szybciej żółkną. Dlatego na działce najlepiej udają się zbiory czerwcowe i jesienne, a w środku lata warto mieć tylko kilka roślin.
Jakie szkodniki, choroby i rośliny towarzyszące?
Brokuł ma tych samych wrogów co kapusta. Gąsienice bielinka kapustnika zjadają liście i wchodzą do róż, śmietka kapuściana niszczy korzenie młodych roślin, a pchełki ziemne dziurawią siewki w suchą wiosnę. Najpewniejsza ochrona to siatka przeciw owadom lub agrowłóknina rozłożona od dnia sadzenia. Mszyca kapuściana tworzy szare kolonie w różach; domowe sposoby opisujemy w poradniku jak pozbyć się mszyc.
Z chorób najgroźniejsza jest kiła kapusty: narośla na korzeniach i więdnięcie w ciepłe dni. Chronią przed nią płodozmian, wapnowanie kwaśnej ziemi i usuwanie porażonych korzeni poza kompost. Dobrymi sąsiadami brokuła są sałata w międzyrzędziach i koper.
Kiedy zbierać brokuł?
Główną różę zetnij, gdy jest zwarta, ciemnozielona, ma 10–15 cm średnicy, a pąki są jeszcze ściśle zamknięte. Tnij ukośnie, z 10–15 cm łodygi. W lecie nie zwlekaj, bo w upale róża rozluźnia się i żółknie w 2–3 dni. Po ścięciu zostaw roślinę, a przez kolejne tygodnie zbieraj mniejsze róże boczne. Szczegóły na stronie kiedy zbierać brokuł.
Świeży brokuł w lodówce trzyma się 3–5 dni, potem zaczyna żółknąć. Nadwyżkę podziel na różyczki, blanszuj 2–3 minuty we wrzątku, schłodź w zimnej wodzie i zamroź. Jesienne róże, zbierane w chłodne dni, są zwarte dłużej i lepiej się przechowują niż letnie, więc jeśli masz miejsce tylko na jedną partię, posadź ją na przełomie czerwca i lipca.
Rośliny towarzyszące
Choroby i szkodniki
- kiła kapusty
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego róża brokuła rozpada się i żółknie?
Najczęściej zebrano ją za późno albo rosła w upale. Pąki żółkną i otwierają się w kilka dni po osiągnięciu pełnej wielkości, dlatego zbieraj różę, gdy jest zwarta i ciemnozielona.
Czy po ścięciu róży brokuł urośnie jeszcze raz?
Nie wyrośnie druga duża róża, ale z kątów liści przez kolejne 3–5 tygodni wyrastają mniejsze róże boczne. Zostaw roślinę na grządce i zbieraj je co kilka dni.
Kiedy posadzić brokuł na zbiór jesienny?
Rozsadę na jesień sadź od połowy czerwca do połowy lipca. Róże zawiązują się wtedy we wrześniu, w chłodniejsze noce, i są zwarte dłużej niż latem.
Zobacz także
Przeglądaj wszystkie rośliny →
Agrest
Agrest to łatwy, mrozoodporny krzew owocowy na działkę ROD. Owocuje w czerwcu–lipcu, a odmiany odporne na mączniak oszczędzą ci większości kłopotów.
Bób
Bób to łatwe warzywo strączkowe na działkę ROD. Siej go wprost do gruntu w marcu–kwietniu, a zielone nasiona zbieraj w czerwcu–lipcu.
Borówka amerykańska
Borówka amerykańska to krzew owocowy o dużych, słodkich jagodach — wymaga bardzo kwaśnej gleby o pH 3,8–4,8, podlewania miękką deszczówką i ściółkowania.