Cebula dymka
Allium cepa
Cebula z dymki to szybki start sezonu. Sadź w marcu i kwietniu, zbieraj w lipcu i sierpniu. Łatwa w uprawie, znosi chłód wiosny i dobrze się przechowuje.
Autor: Kornel Dubieniecki · Opublikowano: · Zaktualizowano:
Kalendarz uprawy
Kiedy siać, sadzić i zbierać?
Cebula dymka to najprostszy sposób na własną cebulę na działce ROD. Sadzisz małe cebulki wiosną i zbierasz dojrzałe główki latem, bez czekania na wolno kiełkujące nasiona. Sadzenie przypada na marzec i kwiecień, zbiór na lipiec i sierpień, a cały cykl trwa około 100–120 dni. Roślina znosi wiosenne przymrozki, lubi słoneczne stanowisko i przepuszczalną glebę, więc to uprawa dla początkującego działkowca.
Jakie stanowisko i gleba są najlepsze dla cebuli dymki?
Wybierz grządkę w pełnym słońcu, bo w cieniu cebula rośnie słabo i łatwiej choruje. Gleba ma być przepuszczalna, żyzna i lekko kwaśna do obojętnej, o pH 6,0–7,0. Jesienią wprowadź 2–3 kg kompostu na m², ale nie dodawaj świeżego obornika, bo cebula na nim gnieje i łatwiej atakują ją choroby.
Dobrym przedplonem są kapustne, pomidory i sałaty, a po cebulowych zrób 3–4 lata przerwy na tym samym miejscu. Jak ułożyć następstwo warzyw na małej działce, opisujemy w poradniku o płodozmianie na działce. Grządkę wyrównaj i lekko uklep przed sadzeniem, bo cebula nie lubi luźnej, mulistej ziemi, w której cebulki się osiadają.
Kiedy i jak sadzić cebulę dymkę?
Sadź cebulki w marcu i kwietniu, gdy gleba osiągnie około 5°C i da się ją pracować. W cieplejszych rejonach Polski (zachód, południe) możesz zacząć już w połowie marca, na północy i w górach dopiero pod koniec kwietnia. Cebulki układaj w rzędach co 20–25 cm, w odstępie 8–10 cm, szyjką skierowaną ku górze, na głębokość 2–3 cm.
Przed sadzeniem odsortuj cebulki i wyrzuć miękkie, zgnite i pęknięte. Po posadzeniu podlej i przykryj grządkę agrowłókniną na 2–3 tygodnie, żeby chronić je przed mrozem i chwastami. Możesz też siać cebulę z nasion w marcu i kwietniu wprost do gruntu, ale dymka daje szybszy i pewniejszy plon. Dokładne terminy sadzenia znajdziesz na stronie kiedy sadzić cebulę.
Tabela uprawy
Najważniejsze dane zebrane w jednym miejscu:
| Parametr | Wartość |
|---|---|
| Sadzenie dymki | marzec–kwiecień, gdy gleba osiągnie 5°C |
| Siew z nasion (opcjonalnie) | marzec–kwiecień, wprost do gruntu |
| Rozstawa | rzędy co 20–25 cm, w rzędzie 8–10 cm |
| Głębokość sadzenia | 2–3 cm, szyjka ponad glebą |
| Zbiór | lipiec–sierpień, po 100–120 dniach |
| Gleba | przepuszczalna, żyzna, pH 6,0–7,0 |
| Nasłonecznienie | pełne słońce |
| Podlewanie | średnie, 10–15 l/m² raz w tygodniu w suszę |
| Mrozoodporność | tak, znosi wiosenne przymrozki |
Jak pielęgnować cebulę dymkę w sezonie?
Podlewaj umiarkowanie: w suszę 10–15 l/m² raz w tygodniu, ale od czerwca ogranicz podlewanie, bo nadmiar wody przed zbiorem sprzyja gniciu cebulek. Odchwaszczaj płytko i regularnie, bo cebula nie lubi konkurencji, a chwasty najbardziej szkodzą w pierwszych 6 tygodniach po sadzeniu.
Nawożenie jest skromne. Wystarczy kompost wmieszany przed sadzeniem, a w połowie maja możesz raz podlać gnojówką z pokrzywy rozcieńczoną 1:10. Nie przesadzaj z azotem, bo cebula wtedy buja na liście kosztem główki. Gdy liście zaczną żółknąć, przestań podlewać i przygotuj się do zbioru. W suszę podlewaj rano, żeby liście zdążyły wyschnąć przed nocą.
Jakie choroby, szkodniki i rośliny towarzyszące zagrażają cebuli?
Najczęstszy problem to ślimaki, które żerują na młodych liściach zaraz po wschodach. Zbieraj je wieczorem, stawiaj bariery i pułapki. Więcej metod znajdziesz w poradniku ochrona przed ślimakami. Bywają też mszyce, a larwy śmietki cebulanki drążą młode cebulki. Profilaktycznie sadź cebulę obok marchwi Nantes i pomidorów, bo zapach cebulowy zniechęca niektóre szkodniki.
W wilgotne lata pojawia się mączniak rzekomy cebuli, czyli szarofioletowy nalot na liściach, które potem żółkną i zasychają. Usuń porażone liście, nie zagęszczaj rzędów i podlewaj pod roślinę, nie po szczypiorze. Dobrym sąsiadem jest szpinak wiosenny, który rośnie szybciej i zasłania glebę, zanim cebula się rozwinie. Nie sadź cebuli po cebulowych na tym samym miejscu, bo to prosta droga do chorób grzybowych i słabszego plonu.
Kiedy zbierać i jak przechowywać cebulę dymkę?
Wykop cebulę, gdy liście pożółkną i połóżą się na ziemię, zwykle w lipcu lub sierpniu. Wykop w suchy, słoneczny dzień, wyciągnij cebulki widłami i zostaw na grządce na 2–3 dni do wyschnięcia skórki. Liście ukręć, zostawiając szyjkę 2–3 cm.
Cebulę dosuszaj w altanie lub pod zadaszeniem przez 2–3 tygodnie, aż szyjka wyschnie. Warunki skrzynki, siatki i warkocza (0–4°C, wilgotność 60–70%, bez mycia) zbiera poradnik przechowywanie cebuli po zbiorze. Nie stawiaj cebuli obok jabłek, bo eten przyspiesza kiełkowanie. Drobne i uszkodzone główki zjedz w pierwszej kolejności, a do zapasu zimowego idą tylko twarde sztuki z suchą szyjką. Z odmian dymki na polskich działkach sprawdza się ‘Stuttgarter Riesen’ (duża, ostra) i ‘Red Baron’ (czerwona, łagodna).
Rośliny towarzyszące
Najczęściej zadawane pytania
Czym różni się cebula dymka od cebuli z nasion?
Dymka to mała cebulka, która daje plon w tym samym roku. Sadzisz ją wiosną i zbierasz latem. Cebula z nasion wymaga dłuższego sezonu i często jest mniejsza, ale tańsza przy dużych powierzchniach.
Jak głęboko sadzić cebulę dymkę?
Na głębokość, przy której szyjka wystaje lekko ponad powierzchnię gleby, czyli około 2–3 cm. Zbyt głębokie sadzenie spowalnia wzrost, a zbyt płytkie wypycha cebulki na wierzch.
Kiedy wykopać cebulę dymkę?
Gdy liście pożółkną i połóżą się na ziemię, zwykle w lipcu lub sierpniu. Wkop w suchy, słoneczny dzień i dosuszaj 2–3 tygodnie przed przechowywaniem.
Zobacz także
Przeglądaj wszystkie rośliny →
Marchew Nantes
Marchew Nantes to słodka, tępo zakończona odmiana na siew wprost do gruntu od kwietnia, łatwa w uprawie na lekkiej, głębokiej i próchniczej glebie działki ROD.
Burak ćwikłowy
Burak ćwikłowy siej od kwietnia do czerwca, a zbieraj od lipca do października. Poniżej stanowisko, przerywanie i co zrobić, gdy nie tworzy korzenia.
Fasola szparagowa
Fasola szparagowa to letnie warzywo strąkowe na działkę ROD. Siej od maja, gdy gleba się rozgrzeje, i zbieraj soczyste strąki od lipca do września.